Ay Toprağında Bitki Yetişir mi?

Doruk Ata TANRIVERDİ

DoͣRͭuͣK
Tek Yumruk
Katılım
23 Aralık 2008
Mesajlar
65.496
Tepkime puanı
63.471
Puan
5.103
Dünya toprağı yaşamla dolup taşarken, ay toprağı steril, susuz ve jilet gibi keskin camdan oluşuyor. Yine de bilim insanları Apollo görevlerinden elde ettikleri ay tozundan bir tutam içine tohum ektiklerinde, tohumlar bir şekilde filizlendi.

Ay'da gerçek toprak yoktur; regolit vardır. Ay'da atmosfer, su ve biyolojik yaşam bulunmadığı için yüzey malzemesi tamamen mekanik kökenlidir. Milyarlarca yıl boyunca, mikrometeorit çarpmaları ay kabuğunu ince, toz haline getirmiştir. Kenarları aşındıracak rüzgar veya su olmadığı için, bu mikroskobik parçacıklar son derece aşındırıcı kalır.

Bu steril, aşındırıcı ortam azot, organik besin maddeleri ve nem içermediğinden, Dünya standartlarına göre tamamen verimsizdir.

Ayın ne kadar verimsiz olduğunu tam olarak test etmek için, NASA tarafından finanse edilen Florida Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, 2022'de Arabidopsis thaliana (tale teresi) ve Apollo 11, 12 ve 17 görevleri sırasında toplanan gerçek ay toprağı kullanarak bir deney kurdular. Malzemenin birkaç gramını yüksük büyüklüğündeki kuyucuklara yerleştirdiler, su ve besin çözeltisi eklediler ve beklediler.

main-qimg-9244ac73bc0633d750e2569b7fd4356e


JSC-1A, NASA ve Johnson Uzay Merkezi tarafından üretilen yapay bir Ay toprağı simülanıdır. Ay yüzeyini kaplayan ve regolit adı verilen ince, tozlu toprağın kimyasal ve fiziksel özelliklerini gerçeğe çok yakın bir şekilde taklit eder. Nasıl Üretilir?: Arizona'daki bir volkanik kül kaynağından elde edilen bazaltik kayaçların öğütülmesiyle üretilir

Apollo 11, 12 ve 17 görevleri sırasında toplanan ay toprağı örneklerinde yetiştirilen Arabidopsis thaliana fideleri, simüle edilmiş toprakta yetiştirilen bir kontrol grubuyla (JSC-1A) birlikte gösterilmiştir. Fotoğraf, çalışmanın yazarları Anna-Lisa Paul, Stephen M. Elardo ve Robert Ferl'e aittir (Wikimedia Commons) ve CC BY 4.0 lisansı altında kullanılmaktadır .
Tohumların neredeyse tamamı filizlenmiş olsa da, bitkiler hemen zorlanmaya başladı. Ay toprağının girintili çıkıntılı dokusu ve ağır metal bileşimi, fidelerin yüzlerce stresle ilgili geni aktive etmesine neden oldu. Dünya'dan getirilen volkanik külde yetiştirilen kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, ay bitkileri bodur kaldı, daha az yaprak geliştirdi ve koyu kırmızımsı-siyah pigmentler oluşturdu; bu da şiddetli fizyolojik stresin klasik bir botanik işaretidir.

Apollo 11 örneklerinde yetiştirilen ve ay yüzeyinde güneş rüzgarına diğerlerinden daha uzun süre maruz kalan bitkiler en kötü durumda kaldı. Ay toprağı ne kadar eski ve aşınmışsa, biyolojik yaşam için o kadar düşmanca bir ortam oluşturdu.
 
Geri
Üst Alt